Gönderen Konu: Türk müzik tarihine genel bakış  (Okunma sayısı 2843 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı Wolfeye

  • Yönetici
  • *
  • İleti: 4719
  • Teşekkür: 55
  • Cinsiyet: Bay
    • Sanat tarihi
5-Romantik Dönem
« Yanıtla #10 : 07 Mayıs 2013, 00:41:42 »
Hacı Arif Bey’den, Hüseyin Saadettin Arel’e (1880-1955) kadar yaklaşık yarım yüzyılı kapsayan Romantik dönem, bir süre için klasik müziğin yasaklandığı dönem olma özelliğine sahiptir.

Gelişen uygarlığın, insanın sanata ayıracak zamanı kısıtlaması ve beğenilerin değişimi sonucunda, bestecilerin büyük formları bırakıp, 3.Selim zamanından beri işlenen, geliştirilen şarkı formunu ve küçük formları kullanmalarını getirmiştir. Besteciler halka daha yakın eserler vermeye, eserlerinde, duygusal içtenliğe ve yüceliğe, milli ve geleneksel özellikler taşıyan eserler vermeye başlamışlardır.

Kişisel çabaların önde olduğu dönem özelliği taşımaktadır. Çünkü resmi öğretimden kaldırılmış olması, okullarda tamamen batı tarzı eğitime yönelmiş olunması, bu sonucu doğurmuş sayılabilir.

Rauf Yekta (1871-1935), Hüseyin Sadettin Arel (1880-1955) ve Dr. Suphi Ezgi (1869-1962) kişisel çalışmaları ile Türk müzikolojisi üzerindeki çalışmalarını sürdürmüşlerdir. Rauf Yekta’nın Türk Müziği konusundaki yazdığı bilgiler, ilk kez batı ansiklopedilerinde yer almıştır[49]. Arel ve Ezgi’nin bir ekol olduğunu savunan bir görüş olduğu gibi bu ekolü sakıncalı bulan müzik bilimcileri de vardır. (örneğin Yalçın Tura gibi)

Hacı Arif Bey, Şevki Bey, Nikoğos Ağa, Tanburi Ali Efendi, Hacı Faik Bey, Tanburi Cemil Bey, Saadettin Kaynak, Münir Nurettin Selçuk, Yaseri Asım Ersoy, Selahattin Pınar, önde gelen besteciler arasında sayılabilir.

Bu dönemin başka bir özelliği de, Tanburi Cemil Bey’in saz icrasında bir okul yaratmış olmasıdır. Onun etkisi yaşadığı dönem kadar, daha sonraki dönemlerde de görülmüştür[50].
midena pro tou telous makarize

Çevrimdışı Wolfeye

  • Yönetici
  • *
  • İleti: 4719
  • Teşekkür: 55
  • Cinsiyet: Bay
    • Sanat tarihi
6-Reformist Dönem
« Yanıtla #11 : 07 Mayıs 2013, 00:42:31 »
Hüseyin Saadettin Arel den günümüze kadar olan dönemi kapsayan, bir çok neden den dolayı geri planda kalmış olan Klasik Türk Müziği’nin, gerek resmi ve gerekse resmi olmayan kurumsallaşmanın yaşandığı dönem olarak kabul edilebilir.

İlk olarak İstanbul Belediye Konservatuarı’nda ve daha sonra İleri Türk Mûsikîsi Konservatuarı’nda dersler veren Arel, bir çok öğrenci yetiştirmiştir. Öğrencisi Ercüment Berker, İstanbul Üniversitesi Korosunda hocasının yöntem ve sistemlerini uygulamıştır. 1976 da gene Arel’in doğrudan ve dolaylı öğrencileri olan Aleaddin Yavaşça, Cüneyt Orhon, Cahit Atasoy, Necdet Varol, Halil Aksoy, Nevzat Sümer vb. ile İstanbul Türk Mûsikîsi Konservatuarı’nın kuruluşunu gerçekleştirmişlerdir. (Bu kurum 1984 te İTÜ Türk Mûsikîsi Konservatuarı olmuştur.) Bundan sonra diğer illerimizde de konservatuarlar kurulmuştur. Ayrıca, Kültür Bakanlığı bir çok ilde korolar kurmuştur.

Resmi olarak Nevzat Atlığ’ın kurduğu Devlet Klasik Türk Mûsikîsi Korosu 1976’da etkinliğe başlamıştır[51].

Bütün bu çabalar Klasik Türk Müziğinin yaygınlaşmasını da beraberinde getirmiştir. Bir dönem radyolardan da yasaklanan bu tür, artık günlük yaşamımızın içersine girmiş durumdadır. Bir gün dönemimiz de tarih olduğunda, o günün müzikologları, üzerinde çok tartışılan bir dönem olarak bu günü göstereceklerdir sanırım. Çünkü ses sistemi, tarihi, çok seslendirilip seslendirilemeyeceği bu günün müzikologlarınca üzerinde görüş birliği sağlanamamış konular arasındadır.

Sonuç olarak ister Türk Halk Müziği olsun, ister Klasik Türk Müziği olsun, tarih içersinden bu günlere kadar gelmiş, bugün geliştirilerek yarınlarımıza aktarmamız gereken, öz ve öz Türk Kültürü’nün birer ürünüdür.

İnanıyorum ki kendi kültürlerine sahip çıkmayan milletler, bunun cezasını, yok olmayla karşı karşıya kaldıklarında ödeyeceklerdir[52].
midena pro tou telous makarize

Çevrimdışı Wolfeye

  • Yönetici
  • *
  • İleti: 4719
  • Teşekkür: 55
  • Cinsiyet: Bay
    • Sanat tarihi
Kaynakça
« Yanıtla #12 : 07 Mayıs 2013, 00:53:05 »
[1] SELANİK, Cavidan, Müzik Sanatının Tarihsel Serüveni, Doruk Yayıncılık, Ankara, 1996, s.2.
[2] ÖZTUNA, Yılmaz, Türk Mûsikîsi Ansiklopedisi II, Milli Eğt. Bak. Yay., İstanbul, 1976, s. 346.
[3] GÜMÜŞTEKİN, Ahmet, Lise Müzik Eğitimi Ders Notları 2, Bergama, 1987, s.2.
[4] AKKAŞ, Salih, Türk Müziği Tarihi ve Dönemleri (Ders notu), Gazi Ün. Mes. Eğt. Fak., Ankara, 1987, s.10.
[5] TÜFEKÇİ, Nida, Cumhuriyet Dönemi Türkiye Ansiklopedisi, İstanbul, 1986, s.1482.
[6] AKKAŞ, Salih, s.9.
[7] GÜMÜŞTEKİN, Ahmet, s.1.
[8] ERGÜN, Nurullah, Edebiyat Bilgileri, Karınca Matbaacılık, İzmir, 1973, s.128.
[9] ÖGEL, Bahaeddin, Türk Kültür Tarihine Giriş 9, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yay: 734, Ankara, 1987, s.9.
[10] ERGİN, Muharrem, Dede Korkut Kitabı, Türk Dil Kurumu Yay.,Ankara, 1994, s.236.
[11] KAŞGARİ, Mahmut, Divanü Lugat-it-Türk, cilt2,Ankara, 1943, s.255.
[12] ÖGEL, s.444.
[13] TANİLLİ, Server, Uygarlık Tarihi Ders Notları, Şişli İktisadi ve Ticari İlimler Yüksek Okulu, 2.baskı, İstanbul, 1974, s.409.
[14] ÖĞEL, s.432.
[15] ÖĞEL, s.438.
[16] SAY, Ahmet, Türkiye’nin Müzik Atlası, Borusan Kültür ve Sanat Yay., İstanbul, 1998, s.20-21.
[17] ÖZBEK, Mehmet, Folklor ve Türkülerimiz, Ötüken Yayınları, İstanbul, 1981,s.308.
[18] ÖZBEK, s.309.
[19] “Müzik Ansiklopedisi”, Ankara, 1985, s.578.
[20] “Gelişim Hachette” Sabah Yayıncılık, İstanbul, 1993, s.2884.
[21] GÖKALP, Ziya, Türkçülüğün Esasları, Milli Eğt. Bakanlığı Yay., Ankara, 1990, s.147.
[22] ÖZERDİM, Sami, Atatürkçünün El Kitabı, Türk Dil Kurumu Yay, s.160.
[23] Daha geniş bilgi için bkz. Kemal İlerici, Türk Müziği ve Armonisi.
[24] Turkuler.com/ozan/asikveysel.asp
[25] ÖZBEK, s.476.
[26] AREL, Hüseyin Saadettin, “Mûsikî Mecmuası” 1 Temmuz 1948, İstanbul, s.7.
[27] hrz.tu-darmstadt.de/hg/tak/tak-arsiv/tak-arsiv95/tkm.html#mark7.
[28] bornova.ege.edu.tr/~sosbilen/ylturk%20sanat%20muzigi.html.
[29] BERKER, Ercüment, “Geçmişten Geleceğe Türk Mûsikîsi”, Türk Gençliğinin Müzik Eğitimi, Türk Kadınları Kültür Dergisi, Ankara, 1985, s.15.
[30] BERKER, s.16.
[31] BERKER, s.18.
[32] ÖZTUNA, Yılmaz, Türk Mûsikî Tarihi, Türk Müziği Devlet Kon., İstanbul, 1977, s.5.
[33] AKKAŞ, s.2.
[34] ÇEVİKOĞLU, Timuçin, turkMûsikîsi.com/nota/tarihce/tarihce.htm
[35] ÇEVİKOĞLU, aynı web sayfası.
[36] Bu tarihler padişahların tahtta kaldıkları süreleri göstermektedir.
[37] AKKAŞ, s.3.
[38] ÇEVİKOĞLU, aynı web sayfası.
[39] Gelişim Hachette, s.2876.
[40] ÇEVİKOĞLU, aynı web sayfası.
[41] SAY, s.26.
[42] ÇEVİKOĞLU, aynı web sayfası.
[43] ÇEVİKOĞLU, aynı web sayfası.
[44] ÇEVİKOĞLU, aynı web sayfası
[45] Bu makamlar; Acembuselik, Arazbarbuselik, Hüseynizemzeme, Gerdaniyekürdi,, Hicazeyn, Nevakürdi, Nevabuselik, Rast-ı Cedid, İsfahanek-i Cedid, Şevk-i Dil, Pesendide, Süz-i Dilara, Evcera ve Şevk-efza. Gelişim, s.2878.
[46] GÜMÜŞTEKİN, s.3.
[47] SAY, s.26.
[48] AKKAŞ,s.6.
[49] YEKTA, Rauf, La Musique Turque: Encyclopedie della Musique, A.Lavignac, s.2845-3064. (Bu yazılar Prof. Dr. Bayram KODAMAN tarafından tercüme edilmiştir.)
[50] Gelişim, s.2879.
[51] Gelişim, s.2880.
[52] GÜMÜŞTEKİN, Ahmet, Kültürel İşlev ve Müzik, Gaziosmanpaşa Ün. İİBF. İşletme Kulübü Dergisi, Tokat, Ocak 2000, s.12.

Ahmet GÜMÜŞTEKİN
Müzik Okutmanı
Gaziosmanpaşa Üniversitesi
midena pro tou telous makarize